Vrijeschool onderwijs
Vrijeschoolonderwijs (internationaal bekend als Waldorf Education) is gebaseerd op de antroposofische mensvisie van Rudolf Steiner. Het onderwijs richt zich niet alleen op kennis, maar op de totale ontwikkeling van het kind: Hoofd (denken), Hart (voelen) en Handen (willen/doen). Kunst, ritme en natuur spelen een centrale rol.
Niet 'vrij' als in 'niets hoeven'
De naam "Vrijeschool" zorgt vaak voor verwarring. Het betekent niet dat kinderen vrij zijn om te doen wat ze willen. Het verwijst oorspronkelijk naar een school die "vrij van staatsbemoeienis" (inrichting van het curriculum) wilde zijn. Vrijescholen kennen juist een heel vast dagritme en een sterk gestructureerd leerplan.
De 3 pijlers: Hoofd, Hart, Handen
Op een Vrijeschool leer je niet alleen uit boeken. De lesstof wordt op drie manieren aangeboden:
1. Hoofd (Denken)
De intellectuele vakken. Maar: je leert rekenen door te stampen en te klappen, en geschiedenis door verhalen te vertellen.
2. Hart (Voelen)
Sociale vaardigheden en kunst. Elke dag begint met zang, muziek of een spreuk. De sfeer en verbinding in de klas zijn heilig.
3. Handen (Doen)
Ambachtelijk onderwijs. Kinderen leren breien, houtbewerken, tuinieren en koken. De motoriek ondersteunt de cognitieve groei.
Uniek: Periodeonderwijs
Elke ochtend start met 2 uur 'Periodeonderwijs'. Gedurende 3 weken staat één vak centraal (bijv. plantkunde of meetkunde). Zo kunnen kinderen zich écht verdiepen.
Verschil met regulier onderwijs
Als leerkracht stap je in een andere wereld. Dit zijn de grootste verschillen:
| Onderdeel | Vrijeschool | Regulier onderwijs |
|---|---|---|
| De Leerkracht | Gaat vaak jarenlang mee met de klas (klas 1 t/m 6) | Wisselt vaak per leerjaar |
| Lesboeken | Weinig methodes; kinderen maken eigen 'periodeschriften' | Vaste methodes en werkboeken |
| Toetsen | Focus op observatie en getuigschrift (verhaal) | Focus op Cito/LVS en cijfers |
| Vakken | Inclusief Euritmie, Tuinbouw, Houtbewerken | Standaard vakkenpakket |
Je hoeft geen overtuigd antroposoof te zijn om er te werken, maar je moet wel openstaan voor de visie en rituelen (zoals jaarfeesten en spreuken). Een reguliere Pabo-bevoegdheid is verplicht. Vaak volg je daarnaast een (interne) Vrijeschool-cursus in bijvoorbeeld Leiden of Zeist.
Werken op een Vrijeschool?
Zoek jij een baan waarin je verhalenverteller, kunstenaar en mentor tegelijk bent? En vind je het fijn om een jarenlange band op te bouwen met je leerlingen?
Veelgestelde vragen
Wat is Euritmie?
Euritmie is een bewegingskunst die specifiek is voor de Vrijeschool en wordt gegeven door een vakleerkracht. Het maakt taal en muziek zichtbaar in beweging. Het helpt kinderen bij hun motoriek, ruimtelijk inzicht en sociale samenwerking.
Blijft de leraar echt 6 jaar bij de klas?
In de pure vorm wel: de leerkracht begeleidt de klas van klas 1 (groep 3) t/m klas 6 (groep 8). Dit zorgt voor een enorme vertrouwensband. Tegenwoordig zien we echter steeds vaker variaties (bijv. een leraar voor de onderbouw en een voor de bovenbouw) om de werkdruk te verdelen.
Is het niveau lager dan regulier?
Nee. Vrijescholen moeten aan dezelfde wettelijke kerndoelen voldoen en hebben vergelijkbare uitstroomniveaus naar het voortgezet onderwijs. De weg ernaartoe is alleen anders: cognitieve kennis wordt vaak later aangeboden dan in het regulier onderwijs, omdat eerst de basis (motoriek/sociaal) wordt gelegd.